Kısaca
- Zemin ve temel etüdü bina türü yapılarda zorunludur; esaslarını 9 Mart 2019 tarihli Bakanlık tebliği belirler.
- Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'ne göre statik proje, mimari projeye ve zemin etüdü raporuna uygun hazırlanır.
- Etüdü inşaat, jeoloji ve jeofizik mühendislerinden kurulan bir ekip yürütür.
- Rapor parsele özeldir. Komşu parselin raporu yol gösterir, sizinkinin yerini tutmaz.
Zemin etüdünde neye bakılır?
Rapor, statik projeyi çizecek inşaat mühendisinin sorduğu sorulara cevap verir. Yönetmelik bu başlıkları tek tek sayar:
- Zeminin taşıma gücü ve beklenen oturma
- Yeraltı suyunun varlığı ve seviyesi
- Sıvılaşma ve yer kayması riski
- Deprem hesabında kullanılacak zemin özellikleri
- Uygun temel tipi için öneri
Zemin etüdü nasıl yapılır?
Ön bilgi
Yakın çevrede daha önce yapılmış etütler ve yapılacak binanın bilgileri toplanır: oturum alanı, bodrum sayısı, kat adedi.
Saha çalışması
Parselde araştırma çukuru açılır, sondaj yapılır, gerekiyorsa jeofizik ölçüm alınır.
Laboratuvar
Alınan numuneler yetkili bir zemin laboratuvarında deneye girer.
Rapor
Veriler yorumlanır; temel tasarımında kullanılacak parametreler ve öneriler rapora yazılır.
Denetim
Yapı denetim kuruluşu raporu ve projeleri inceler, uygunluk görüşünü idareye bildirir.
Neden projeden önce yapılmalı?
Şantiyede en pahalıya patlayan sürpriz zeminden gelir. Dolgu çıkarsa ya da yeraltı suyu yüksekse temel tipi değişir, kazı çevresinde iksa gerekebilir, bodrumun yalıtımı baştan düşünülür. Bunların hepsi maliyeti ve takvimi oynatır.
Bu yüzden biz teklif vermeden önce parselin zemin verisini görmek isteriz. Mimari çizildikten sonra yapılan etüt, çoğu zaman projeyi başa döndürür.
Kentsel dönüşümde ayrıca etüt gerekir mi?
Evet. Riskli yapı tespiti ile zemin etüdü farklı işlerdir. İlki mevcut binanın betonuna ve donatısına bakar. İkincisi yeni binanın oturacağı zemini inceler. Eski bina yıkılıp yenisi yapılacaksa yeni proje için güncel esaslara uygun bir zemin ve temel etüdü raporu hazırlanır.
Sondaj sayısını ve derinliğini, yapının büyüklüğüne ve zeminin durumuna göre etüt ekibi belirler. Tebliğ etütleri üç kategoriye ayırır; hangisinin geçerli olduğunu sorumlu mühendis söyler.
Bilgilerinizi bırakın, sizi arayalım.
Sık sorulan sorular
Zemin etüdü zorunlu mu?
Evet. Bina ve bina türü yapıların tasarımı, inşası ve denetimi için zemin ve temel etüdü zorunludur. Ruhsat aşamasındaki statik proje bu rapora dayanır.
Zemin etüdünü kim yaptırır?
Yapı sahibi ya da onun adına müteahhit yaptırır. Çalışmayı inşaat, jeoloji ve jeofizik mühendislerinden oluşan etüt ekibi yürütür.
Zemin etüdü ne kadar sürer, kaça mal olur?
Parselin büyüklüğüne, sondaj sayısına ve laboratuvar deneylerine göre değişir. Güncel süre ve bedel için etüt firmasından yazılı teklif alın.
